میگرن

  • 01 آذر 1399
بیماریها
زمان مورد نیاز برای مطالعه: ۷ دقیقه
میگرن
علائم و نشانه‌های معمول سردرد میگرن عبارت از سردردی که اغلب به شکل مبهم ایجاد می‌شود و به شکل ضربان‌دار تبدیل می‌شود، اغلب با فعالیت بدنی بدتر می‌شود و ممکن است از یک طرف سر به طرف دیگر منتقل شود، ممکن است در قسمت جلوی سر باشد یا تمام سر را دربرگیرد، حساسیت به نور، صدا و بو، تهوع و استفراغ و دل‌درد، از دست دادن اشتها، رنگ‌پریدگی، خستگی، سرگیجه، تاری دید، اسهال، احساس سرما یا گرمای زیاد و به ندرت تب هستند

● میگرن

 

میگرن یکی از اختلالات شدید است که ویژگی آن سردردهای ملایم یا شدید پی در پی می‌باشد و غالباً با علایمی در سیستم عصبی آتونومس همراه است. این واژه از زبان یونان/یونان ἡμικρανία (hemikrania)گرفته شده‌است، "درد در یک طرف 

 

سر"،از ἡμι- (hemi-) و and κρανίον (kranion), «جمجمه» این نوع از سردرد در یک طرف است (بر نیمی از سر تأثیر می‌گذارد.) و ماهیتا ضربان‌دار است و از ۲ ساعت تا ۷۲ ساعت ادامه دارد.

با وجود اینکه لغت «میگرن» معمولا برای هر سردرد شدیدی استفاده می‌شود،‌ سردرد میگرنی نتیجه تغییرات فیزیولوژیک خاصی است که درون مغز اتفاق می‌افتد و منجر به درد مشخصی شده و با علائم خاصی همراه می‌شود. اغلب به شکل درد ضربان‌دار توصیف می‌شوند که معمولا یکطرفه هستند گرچه ممکن است افراد میگرن را به شکل دوطرفه نیز احساس کند.

علائم میگرن

علائم و نشانه‌های معمول سردرد میگرن عبارت از سردردی که اغلب به شکل مبهم ایجاد می‌شود و به شکل ضربان‌دار تبدیل می‌شود، اغلب با فعالیت بدنی بدتر می‌شود و ممکن است از یک طرف سر به طرف دیگر منتقل شود، ممکن است در قسمت جلوی سر باشد یا تمام سر را دربرگیرد، حساسیت به نور، صدا و بو، تهوع و استفراغ و دل‌درد، از دست دادن اشتها، رنگ‌پریدگی، خستگی، سرگیجه، تاری دید، اسهال، احساس سرما یا گرمای زیاد و به ندرت تب هستند. در کودکان رنگ‌پریدگی، سرگیجه، تاری دید، تب و احساس ناراحتی در شکم شایع‌تر و علائم گوارشی نظیر تهوع و استفراغ کمتر دیده می‌شود. اغلب سردردهای میگرنی حدود ۴ ساعت باقی‌می‌مانند اما انواع شدید آن ممکن است تا بیش از ۳ روز نیز بیمار را درگیر کنند. تعداد دفعات سردرد در ماه برای افراد مختلف متفاوت است اما اغلب بین دو تا چهار حمله در ماه را تجربه می‌کنند. برخی افراد ممکن است سردرد میگرنی را هر چند روز یک بار تجربه کنند و درحالی‌که برخی دیگر در سال یک یا دوبار دچار سردرد میگرنی می‌شوند.

دو نوع سردرد میگرنی وجود دارد: میگرن با اورا میگرن کلاسیک): اورا به علائم منحصربه‌فردی می‌گویند که بیمار پیش از شروع سردرد احساس می‌کند. اورا ممکن است ۱ ساعت پیش از درد شروع شود و بین ۱۵ دقیقه تا ۱ ساعت به‌طول بیانجامد. اوراهای بینایی شامل نقاط یا نورهای روشن،‌نقاط تیره، تاری دید، از دست دادن بینایی موقت و خطوط موج‌دار می‌شود. سایر اوراها بقیه حواس را درگیر می‌کنند. حتی ممکن است فرد تنها «احساس سرخوشی» داشته باشد و قادر به توصیف احساسش نباشد. احساس زنگ زدن در گوش یا تغییرات بویایی (بوهای غیرعادی) یا چشایی و یا لامسه نیز می‌توانند اورا باشند. نوع دوم میگرن بدون اورا است که شایع‌تر است، در این نوع ممکن است ساعت‌ها پیش از شروع سردرد فرد اضطراب، افسردگی یا خستگی بسیار زیاد را تجربه کند.

علل ابتلا به میگرن

اگر چه علت اصلی این بیماری ناشناخته است؛ به نظر می‌رسد ژنتیک و عوامل محیطی در بروز میگرن موثر هستند. از دیگر علل میگرن می‌توان به عدم تعادل مواد 

شیمیایی در مغز، از جمله سروتونین که به تنظیم درد در سیستم عصبی کمک می‌کند؛ اشاره کرد.

محققان هنوز در حال مطالعه نقش سروتونین در میگرن هستند. تعدادی از عوامل محیطی که ممکن است باعث میگرن شود؛ عبارتند از:

تغییرات هورمونی در زنان. به نظر می‌رسد نوسانات استروژن از علل میگرن در زنان باشد که سردرد‌های شدیدی در بسیاری از زنان ایجاد می‌‌کند. زنان با سابقه‌ی میگرن اغلب سردرد را بلافاصله قبل یا در دوره‌های زمانی که کاهش شدید استروژن دارند، گزارش می‌دهند. علت میگرن در دوران بارداری یا یائسگی نیز به دلیل کاهش سطح هورمون استروژن است. داروهای هورمونی، مانند داروهای ضد بارداری خوراکی و درمان جایگزینی هورمون، ممکن است در ابتلا به میگرن نقش داشته باشد.

تنگ شدن، سپس گشاد شدن رگ‌های خونی که به پوست سر و مغز می‌روند می‌تواند از جمله علت‌های بروز میگرن باشد. سردرد زمانی آغاز می‌شود که رگ‌ها دوباره گشاد می‌شوند. تغییر الگوی خواب، بیدار ماندن شبانه، کار کردن زیاد و خستگی بیش از حد نیز می‌تواند باعث سردردهای میگرنی شود.

گاهی اوقات خانم‌ها بروز این سردردها را به دوران عادت ماهیانه نسبت می‌دهند و مصرف قرص‌های ضد بارداری را عامل مهمی برای به وجود آمدن میگرن می‌دانند. صدای بلند، نور زیاد، کنسرت موسیقی و فشار به گردن و حتی درد دندان نیز می‌تواند در ابتلا به میگرن نقش داشته باشد. مصرف برخی از خوراکی‌ها، پنیر، غذاهای شور و غذاهای فرآوری شده ممکن است باعث دردهای شدید میگرنی شوند.

افزودنی‌های مواد غذایی. آسپارتام شیرین‌کننده و گلوتامات که در بسیاری از غذاها یافت می‌شود ممکن است باعث میگرن شود. نوشیدنی‌های الکلی، به ویژه شراب و نوشابه‌های بسیار کافئین‌دار ممکن است باعث میگرن شود.

فشار. استرس در محل کار یا خانه می‌تواند از علل این بیماری باشد. تغییرات در محیط، تغییر آب و هوا یا فشار نیز می‌تواند خطر ابتلا به میگرن را افزایش دهد. داروهای ضد بارداری خوراکی و غربالگری، مانند نیتروگلیسیرین، میگرن را تشدید می‌کند.

چه افرادی در خطر ابتلا به میگرن هستند؟

سابقه خانوادگی. اگر یک عضو خانواده شما میگرن داشته باشد شما در خطر ابتلا به آن هستید.

سن. میگرن می‌تواند در هر سنی آغاز شود، هر چند اولین بار اغلب در دوران نوجوانی اتفاق می‌افتد. خطر ابتلا به میگرن با افزایش سن بیشتر می‌شود.

جنسیت. زنان سه بار بیشتر احتمال دارد که میگرن داشته باشند.

تغییرات هورمونی. اگر شما یک زن مبتلا به میگرن هستید، ممکن است متوجه شوید که سردرد شما درست قبل یا بعد از شروع قاعدگی شروع می‌شود. این بیماری به طور کلی بعد از یائسگی بهبود می‌یابد.

استرس

نوشیدن الکل

سیگار کشیدن

بیماریهای مرتبط با میگرن

طبق تحقیقات میگرن به‌عنوان علت سایر بیماری‌ها شناخته نشده است،‌ اما دیده‌شده است که برخی بیماری‌ها با میگرن ارتباط دارد و این ارتباط در مورد میگرن با اورا قوی‌تر است. 


سکته‌مغزی: شواهد کمی وجود دارد که میگرن ممکن است باعث سکته مغزی شود البته این احتمال نیز وجود دارد که هر دو همزمان رخ داده باشند. احتمال بروز سکته مغزی در افرادی که اورا دارند، خانم هستند و سن زیر ۴۵ سال دارند بیشتر است.

بیماری قلبی: مردانی که مبتلا به میگرن هستند با احتمال بیشتری دچار حمله قلبی یا بیماری‌های قلبی می‌شوند. البته در زنان مبتلا به میگرن به‌خصوص نوع با اورا، نیز احتمال بیشتری برای ابتلا به بیماری‌های قلبی وجود دارد. تعداد دفعات حملات میگرن ارتباطی با احتمال ابتلا به اختلالات قلبی ندارد.

فشارخون بالا: برخی مطالعات نشان می‌دهند فشارخون بالا می‌تواند دفعات بروز سردردهای میگرنی را افزایش دهد. 

تشنج: ابتلا به میگرن احتمال ابتلا به صرع را دو برابر  می‌کند، گفته می‌شود این ارتباط ناشی از ارتباط ژنتیکی این دو بیماری است.

اختلالات شنوایی: از دست دادن ناگهانی شنوایی، اختلالی که بسیار نادر رخ می‌دهد، اما در افرادی که دچار میگرن بسیار شدید می‌شوند، بیشتر از افراد عادی دیده می‌شود.

فیبرومیالژی: سندروم فیبرومیالژی شامل درد مزمن، خستگی و چند علامت دیگر است، سردرد میگرنی نیز در این افراد شایع‌تر است.

افسردگی و اضطراب: سردرد میگرنی در افرادی که دچار اضطراب هستند بیشتر است و افرادی که هم اضطراب و هم سردرد میگرنی دارند با احتمال بیشتری دچار افسردگی می‌شوند.

پیشگیری از سردرد میگرنی

برای پیشگیری از سردرد میگرنی باید از عوامل ایجاد کننده آن دوری کرد. ثبت عواملی که در هر حمله حضور داشته‌اند به شناسایی این عوامل کمک می‌کند. تغییرات شیوه زندگی نظیر خواب مناسب، کاهش استرس، نوشیدن مقادیر مناسب آب، عدم مصرف مواد غذایی خاصی که طبق تجربه فرد باعث ایجاد حملات می‌شوند، فعالیت بدنی منظم، می‌تواند باعث کاهش دفعات سردرد میگرنی شود.

از داروهای پیشگیری کننده در صورتی‌که تعداد دفعات حمله بیش از یک حمله باشد و یا علائم بسیار شدید باشد استفاده می‌شود. داروهایی نظیر بتابلاکرها (پروپرانولول)، ضدافسردگی‌ها (آمی‌تریپتیلین)، ضدتشنج‌ها (توپیرامات، والپرات سدیم)، مکمل‌های ویتامین B12 به این منظور استفاده می‌شوند.

لازم است توجه کنیم نوعی سردرد به نام سردرد سوء مصرف دارو وجود دارد که به علت مصرف مقادیر زیاد دارو در تلاش برای کاهش حملات میگرن اتفاق می‌افتد.


برخی از گیاهان دارویی موثر در درمان میگرن:

هر چند که فراطب در مقاله ای دیگر مفصلا به درمان میگرن با استفاده از طب سنتی پرداخته است اما با این وجود، آوردن برخی از درمانهای طب سنتی در این مقاله خالی از لطف نیست.

فلفل قرمز

فلفل قرمز یکی از گیاهانی است که مصرف آن میان مبتلایان به بیماری میگرن دیده می‌شود. به‌ این دلیل که فلفل هندی یا قرمز می‌تواند درد میگرن را تسکین دهد، افرادی که سردردهایشان به بخش خاصی از سر مربوط نیست و در تمام سر پخش می‌شود می‌توانند با خوردن فلفل هندی یا قرمز بیماری‌شان را تسکین دهند. فلفل ترکیب فعالی به نام کپسایسین دارد. این ماده تسکین‌دهنده درد است. به‌این ترتیب که مسیر انتقال پیام‌های عصبی از طریق گیرنده‌های درد به مغز را تغییر می‌دهد. البته هندی‌ها برای این درمان گیاهی روش خاصی دارند.

شیوه مصرف: یک عدد فلفل را داخل یک فنجان آب جوش بریزید و آن را با عسل شیرین کنید. بهتر است مصرف این دارو را در حجم کم شروع کنید و به تدریج هر هفته مقدار مصرف آن را افزایش دهید.

زنجبیل

معمولا از این گیاه برای خوش طعم کردن غذا استفاده می‌شود، اما گذشته از این، زنجبیل می‌تواند برای درمان حالت تهوع ناشی از سردردهای میگرنی موثر باشد. علاوه بر این گیاه زنجبیل در کنترل و بهبود سردردهای میگرنی نقش مهمی دارد. نکته مهم این‌که اثر زنجبیل در پیشگیری و کنترل میگرن با ضد دردهای شیمیایی برابری می‌کند.

شیوه مصرف: می‌توانید یک تکه زنجبیل تازه را داخل یک فنجان آب جوش ریخته و بگذارید ده دقیقه بماند. اگر زنجبیل تازه در اختیار ندارید؛ با شروع نشانه‌های میگرن، حدود یک‌سوم قاشق مرباخوری پودر زنجبیل، معادل ۵۰۰ تا ۶۰۰ میلی‌گرم را در آب گرم ریخته و بنوشید.

نعنا

نعنا ترکیب‌های فعالی به نام منتول دارد که همین ترکیب باعث کنترل سردرد در افراد مبتلا به میگرن می‌‌شود. روغن نعنا هم برای درمان سردرد مناسب است. کافی‌ است مقداری از آن را روی پیشانی‌تان بمالید. وقتی روغن نعنا را به این شیوه روی پیشانی می‌مالید، منتول در کاهش دردهای میگرنی و حالت تهوع ناشی از آن تاثیر بسیار مثبتی خواهد داشت. این گیاه خاصیت بازکنندگی رگ‌های خونی را دارد. به ‌این ‌ترتیب خون در سر بهتر به جریان درمی‌آید.

شیوه مصرف: دو قطره عصاره نعنا را داخل یک لیوان آب جوش بریزید. کمی صبر کنید تا آماده شود. می‌توانید برای خوش‌طعم شدن، کمی نبات نیز به آن اضافه کنید.

بابونه

چای بابونه یکی دیگر از داروهای گیاهی مورد توجه افراد مبتلا به میگرن است که به آرامش و خواب بهتر این افراد کمک می‌کند. بابونه استرس‌های وارد شده به سیستم عصبی را آرام می‌کند. بنابراین افراد مبتلا به میگرن باید چای بابونه را به‌ عنوان یک نوشیدنی همیشگی در رژیم‌ غذایی‌شان داشته باشند. این چای برای کودکان هم ضرری ندارد.

روغن اسطوخودوس

این گیاه نه‌ تنها بوی خوبی دارد، بلکه به ‌عنوان یک داروی خانگی برای درمان سردردهای میگرنی هم مورد استفاده قرار می‌گیرد. می‌توانید این روغن را به ‌طور موضعی هم مصرف کنید.

شیوه مصرف: این روغن را روی پیشانی‌تان بمالید یا بوی آن را استنشاق کنید. دو تا سه لیوان آب معمولی را بجوشانید سپس دو یا چهار قطره از روغن را داخل آن بریزید و بخارش را تنفس کنید.

نکته: این روغن را نباید بخورید و مصرف آن به صورت موضعی یا تنفسی توصیه می‌شود.

سنبل‌الطیب

از ترکیب سنبل‌الطیب و گل گاوزبان به عنوان داروی گیاهی آرامبخش استفاده می‌‍‌شود. اما گذشته از آن، دمکرده این گیاه به تنهایی باعث فروکش کردن سردردهای شدید می‌شود که می‌توانید به‌عنوان یک مسکن گیاهی از آن استفاده کنید.

شیوه مصرف: ریشه خشک شده این گیاه را بشویید. سپس آن را داخل قوری ریخته و مقداری آب جوش به آن اضافه کنید. بگذارید سنبل‌الطیب ۱۵ تا ۲۰ دقیقه دم بکشد تا ترکیبات تسکین‌دهنده آن وارد آب شود. حالا با خیال راحت آن را بنوشید تا سردردتان آرام شود. برای داشتن طعم بهتر می‌توانید به آن لیمو امانی هم اضافه کنید. بهتر است این گیاه دارویی را جایی قرار دهید که از نور و حرارت دور باشد.

روغن ریحان

ریحان یکی از گیاهان معطر و خوشبوست که در غذاهای ایتالیایی مانند پاستا و پیتزا زیاد از آن استفاده می‌شود و طعم و بوی خوبی دارد. افرادی که می‌خواهند ســردردهای میگرنی شدیدشان را به کمک داروهای طبیعی درمان کنند، بهتر است سراغ روغنی بروند که از این گیاه گرفته می‌شود و می‌تواند داروی خانگی موثری باشد.

گل ماهور

این داروی گیاهی به عنوان دارویی عالی برای استرس و سردردهای تنشی شناخته می‌شود، زیرا دارای اثر ترمیمی بر دستگاه عصبی است. گل ماهور هم‌چنین دارای خواص تسکین درد نیز هست.

گیاه بشقابی

گیاه بشقابی دارای خواص ضد اسپاسم است و به عنوان عاملی برای آرام کردن اعصاب شناخته می‌شود؛ به همین دلیل این گیاه را به عنوان دارویی عالی برای درمان سردردهای تنشی می‌دانند. این گیاه هم‌چنین به عنوان یک داروی آرام‌بخش خفیف عمل می‌کند.

مریم گلی

این گیاه دارویی که در آشپزی نیز محبوب است برای تسکین سردردهای هورمونی و سردردهای خوشه‌ای به کار می‌رود، این نوع سردردها ممکن است به دلیل مصرف غذاهای سنگین به وجود بیایند. مریم گلی باعث بهبود گردش خون در مغز می‌شود و دردتان را کاهش می‌دهد.

توجه: مصرف مریم گلی با دوز بالا می‌تواند به کاهش سردردهای تنشی نیز کمک کند.

فرنجمشک

فرنجمشک به خاطر خواص آرام کنندگی و تسکین‌ دهندگی‌اش شهرت دارد. این خواص باعث شده‌اند فرنجمشک به عنوان درمان ایده‌آل برای سردردهای ناشی از تنش و اضطراب شناخته شود. فرنجمشک هم‌چنین مانند یک داروی آرام‌بخش خفیف عمل می‌کند.

گل گاوزبان

گل گاوزبان به عنوان یکی از بهترین داروهای گیاهی برای تسکین استرس و تنش‌های عصبی شناخته می‌شود. خاصیت تسکین دهندگی این گیاه باعث شده است بتواند سردردهای تنشی را به طور کامل درمان کند.

حنا

خواص خنک کنندگی حنا، این ماده را به یکی از داروهای موثر برای درمان سردردهای ناشی از گرما، تب، یا قرار گرفتن در آفتاب شدید تبدیل کرده است. مقداری برگ حنا را آسیاب کنید و با ترکیب آن با یک قاشق غذاخوری سرکه، خمیر تهیه نمایید. این خمیر را روی پیشانی‌تان بمالید و اجازه دهید کاملا خشک شود. حنا دارای خواص ضد التهابی، ضد میکروبی، ضد درد و ضد تب است که می‌تواند به شکل موثری با سردرد مبارزه کند.

گل ساعتی

گل ساعتی نوعی داروی گیاهی است که به آدم‌هایی که زود از کوره در می‌روند، آرامش می‌بخشد. از این گیاه برای آرام کردن افراد مضطرب و درمان بی‌خوابی‌هایی استفاده می‌شود که می‌توانند به سردردهای تنشی منجر شوند.



  • 01 آذر 1399
بیماریها

پیشنهاد میکنیم این مقالات را هم بخوانید

دیدگاه خود را بنویسید دیدگاه

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *